تور بهبهان ویژه بهمن 99 (زمستان)

تورهای گردشگری

مسافران بهمن ۹۸ بهبهان توجه داشته باشند که اطلاعات و تصاویر مربوط به هر هتل تور بهبهان ویژه زمستان 99 (بهمن) در همین صفحه موجود است . عزیزان دقت کنند که قیمت های زیر برای ۳ شب تنظیم شده است.

[WD_Button id=3735]

مهمانی «نرگس زار» های بهبهان در استان خوزستان

الهی بی گل نرگس جهان هیچ!

بایستید؛ درست همین جا! چشم  های تان را ببندید و نفس بکشید! نفس بکشید و مست شوید از بوی نرگس های روییده در این دشت. اینجا بهبهان است؛ نرگس زار اداره منابع طبیعی و شما به مهمانی برداشت گل نرگس دعوت شده اید. دقیقا همین حالا که فصل چیدن نرگس است. همین حالا گل چین ها روی زمین نرگس می چینند و دسته می کنند. باید اینجا باشید. اینجا مقابل تان تا چشم کار می کند نرگس است؛ بلند و قد کشیده. باید اینجا باشید تا هنوز از پیچ جاده و کارخانه سیمان نگذشته اول بوی نرگس ها به مشام تان برسد و روح تان را تازه کند و بعد دشت را پر از گل ببینید. به بهبهان بیایید تا دلیل ماندگاری آدم هایی را که در این نرگس زار کار می کنند بفهمید و ببینید که چرا کارگرهای این گلزار، سال هاست رخ به رخ با نرگس نشسته اند و از معاشرتش سیر نمی شوند.

ارمغان سرما

بهبهانی ها با نوروز و بهار و زمستان قرار دیرینه ای دارند. پای سرما و باد و باران که به اینجا می رسد خاک جان می گیرد، پیازهای کاشته شده در دل زمین به بار می نشینند و نرگس  های شان زیباتر از همیشه سربلند می کنند رو به آسمان؛ آسمانی که با باران های گاه و بی گاهش بارورتر شان می کند. برای بهبهان نوروز و بهار و زمستان، «بهار» است؛ فصل رویش نرگس ها. وقتی که دشت رنگ عوض می کند و جوان می شود؛ انگار که لباس پوشیده باشد سفید و پر از گل. پای گردشگرهای خوش ذوق  دوستدار طبیعت در همین روزهاست که به بهبهان باز می شود؛ افرادی که بعد از یک بار سفر و یک بار ملاقات با نرگس ها ، می شوند مسافر همیشگی.

نرگس زار معروف بهبهان، کنار روستای سالار آباد قرار گرفته است. روزگاری این گل های زیبا علف هرز محسوب می شدند و بسیاری از کشاورزان آنها را می چیدند و جایشان گندم و جو می کاشتند. حتما آن دوران روزگار غربت نرگس ها بوده، اما حالا چشم نرگس خریدار بیشتری دارد. سالارآباد حالا 89 خانوار دارد و 503 نفر جمعیت. چند نفر کمتر یا بیشتر چه فرقی می کند، وقتی اینجا همه اسم اول گلی را که یاد می گیرند، نرگس است و در هر خانه یکی دو دختر کوچک با موهای گیس بافته و اسم نرگس پیدا می شود.

از بین این جمعیت، پیرمردها و پیرزن های روستا که کم هم نیستند نزدیک غروب دست دل شان را می گیرند و می آیند کنار نرگس زار. می نشینند به انتظار آدم غریبه ای که از پیچ جاده بگذرد و وقتی مقابل شان می رسد با صدای بلند بپرسد: «خسته نباشی حاجی. نرگس زار همین جاست؟» و آنها دست بلند کنند و با اشاره گل نرگس بزرگی را که روی در نرگس زار اداره منابع طبیعی بهبهان جاخوش کرده نشان بدهند که یعنی ورودی آنجاست. همان دری که بسیاری از آن ها بارها و بارها از آن گذشته اند و آن طرف در، کارگر روزمزد گل چین شده اند! حاج محرمعلی یکی از آنهاست. در سالارآباد به دنیا آمده، همین جا بزرگ شده ازدواج کرده و بچه دار شده است. همسرش را خیلی سال پیش از دست داده و حالا حاجی تفریحی جز آمدن به نرگس زار و تماشای آن ندارد. حاجی موهایش را توی نرگس زارهای همین جا سفید کرده؛ از خیلی سال پیش نرگس می چیده تا همین اواخر. روزگاری که هنوز پاهایش آن قدر قوت داشت که هشت ساعت مداوم راه برود و خم شود نرگس بچیند. برای او و خیلی از قدیمی های اینجا روییدن این نرگس  های خودرو یک نشانه است؛ نشانه عبور سیدی بزرگوار؛ امامی مهربان که یک روز از این مسیر گذشته و به یمن قدومش اینجا نرگس روییده. حاجی دقیق یادش نمی آید، اما می گوید؛ از قدیم بزرگترهایش شنیده که امام رضا (ع) از این مکان گذشته و برای مردم بهبهان دعا کرده و بعد از آن، اینجا پر از نرگس شده. این اعتقاد باعث شده که بهبهانی ها ارادت زیادی به امام هشتم داشته باشند. شاید به همین خاطر است هر سال که فصل چیدن نرگس از راه می   رسد، هزار نرگس تازه و بسته بندی شده به حرم امام رضا (ع) اهدا می شود.

برای اهالی این جا محبوب ترین فصل سال، فصل برداشت نرگس است؛ فصلی که پیاز نرگس ها به گل می نشیند و عطشان می پیچد توی کوچه و پس کوچه های سالار آباد. برای همین است که در این ماه های نوروز و بهار و زمستان بازار عروسی داغ تر است.

گل چین های روزگار

قاسم آریان 28 ساله است؛ اهل و ساکن همین روستای سالارآباد. قاسم سال هاست گل کار است و گل چین. دست سرنوشت شغل خوبی را برایش انتخاب کرده و خودش هم از این کار راضی است. حقوقش روزی 40 هزار تومان است. بعضی وقت ها از 8 صبح تا 6 عصر و بعضی وقت ها هم تا 12 شب کار می کند. قاسم اینجا به گل ها رسیدگی می کند. فصل برداشت هم که از راه می   رسد گل ها را می چیند و دسته می کند. این گل ها کمی بعد بسته بندی می شوند. او در این باره می گوید: «گل نرگس مراقبت زیادی نمی خواهد،  یک بار اول آذر و یک بار اول مهر آبیاری می  کنیم. بعد از آن هم با باران هایی که می بارد نرگس سیراب می شود. آخرین پیازهایی که با بارندگی رشد می کنند، 25 دی ماه گل می دهند.» از نظر قاسم چیدن نرگس ها کار راحتی نیست: «هر کسی نمی تواند نرگس بچیند. اگر تازه کار باشی وقتی توی نرگس زار راه می روی گل ها را له می کنی. یا موقع جدا کردن شان از شاخه گلبرگ هایشان می ریزد.» 15 سال از اولین روز کاری قاسم در این نرگس زار گذشته و او در تمام این سال ها جز این کار، کار دیگری را تجربه نکرده. قاسم آن قدر با گل و گیاه زندگی کرده و وقت گذرانده که هیچ جای دیگری بند نمی شود. او در این باره می گوید: «اگر در نرگس زار نباشم انگار چیزی گم کرده ام. دوست دارم زودتر برگردم اینجا.»

چگونه برویم؟

از پایتخت تا بهبهان در جنوب غربی استان خوزستان، 991 کیلومتر راه در پیش دارید که مسیرتان از آزاد راه ساوه تا اراک، بروجرد،  خرم آباد، دزفول، مسجد سلیمان و رامهرمز می گذرد. این مسیر حدود 11 ساعت به طول خواهد انجامید. از بهبهان تا روستای سالارآباد که در شمال شرقی آن واقع است، 4 کیلومتر راه در پیش دارید. اگر قصد عزیمت با اتوبوس را دارید، می توانید به تعاونی 17 پایانه مسافربری جنوب مراجعه کنید. هر روز در ساعت 7 صبح و 15:30، سه سرویس به بهای 32 ، 45 و 54 هزار تومان عازم بهبهان می شوند.

اگر قصد سفر با قطار را دارید،  می توانید قطاری را که یک روز در میان به اهواز می رود،  انتخاب کنید. قطارهای 6 تخته، بسته به نوعشان؛ 18 و 23 هزار تومان و ساعت 11 صبح حرکت می کنند و 4 تخته های ویژه نیز ساعت 17:55 به راه می افتند و بهای بلیت شان 60 هزار تومان است. از اهواز هم باید با اتوبوس های محلی، 207 کیلومتر راه طی کنید تا به مقصد برسید.

اگر علاقه مند سفر با هواپیما هستید، بهتر است در فرودگاه گچساران پیاده شوید؛ زیرا از گچساران تا بهبهان تنها 71 کیلومتر راه در پیش خواهید داشت. بهای سوار شدن به هواپیما حداقل 112 هزار و 900 و حداکثر 184 هزار و 700 تومان است.

آداب نرگس چینی

به جز کارگرها، خیلی ها به نرگس زار آمده اند و همین جا دل داده اند و ماندگار شده اند. آدم هایی مثل حاج حسن تجلی؛ در بهبهان از هر رهگذری نشانی کسی را که در صنعت کشت و برداشت نرگس دستی دارد بپرسید، او را معرفی می کند. حاجی 53 ساله است و اهل بهبهان. از نوجوانی هنوز مدرسه اش تمام نشده، خودش را می رسانده اینجا. نرگس می دیده و نرگس می چیده برای هدیه به دوست و آشنا و معلم هایش. جادوی نرگس او را هم مثل خیلی  های دیگر پاگیر کرده. همین شده که درس را ول کرده و چسبیده به کار کشت و برداشت نرگس؛ یعنی از 35 سال پیش. او در این باره می گوید: «اوایل انقلاب که اداره منابع طبیعی این نرگس زار را احیا کرد،  من اولین پیمانکار اینجا بودم. آن موقع در بهبهان مغازه داشتم و گل ها را می چیدم و در مغازه می فروختم. بعد  هم کار را گسترش دادیم و هر سال نرگس ها بیشتر شدند. البته پیاز گل های نرگس این سرزمین از قدیم در خاک بوده اند. اما در زمین هایی که پیاز نداشتند هم نرگس کاشته و برداشت می  کنیم. برای کاشت پیاز اول خاک را آزمایش می  کنیم تا ببینیم چه کمبودهایی دارد و اصلا مناسب کاشت گل نرگس است یا نه؟!»

خاک مناسب نرگس،  خاک لومی سرشار از مواد آلی است. خاک همراه با pH  کمی اسیدی را دوست دارد ولی در زمین هایی که اسید زیادی دارند، باید به خاک آهک اضافه کرد. حاج حسین می گوید: «باید به زمین کود پوسیده گاوی بدهیم. بعد هم زمین ها با گاو آهن شخم می خورند. خاک را پوک می کنند و سه روز به زمین دست نمی زنند تا خاک هوا بخورد. بعد خاک صاف می شود و کارگرها روی زمین را شیار می زنند؛ شیارهایی به عمق 30 سانت و فاصله 25 سانتی متر از همدیگر. بعد پیازهای نرگس ها در دل این شیارها کاشته می شوند تا آبان از راه برسد و گل دهی شان شروع شود.»

شاید عجیب باشد اما چیدن نرگس آداب دارد. حاج حسن درباره آداب نرگس چینی می گوید: «نرگس را در هر ساعتی نمی توان چید. چون صبح ها هوا رطوبت دارد، روی نرگس ها شبنم زیادی نشسته و شاخه های شان لیز شده و در نتیجه چیدن شان سخت می شود. به خاطر همین کارگرها تا ظهر صبر می کنند و بعد کار چیدن گل ها شروع می شود؛ از ساعت 12 تا 5 بعدازظهر. برای چیدن هم باید آنها را از محل خاصی از ساقه جدا کرد تا دوباره گل بدهند.»

تهرانی ها 70 درصد گل های این نرگس زار را می خرند؛ بعد از آنها اصفهانی ها و شیرازی ها و بوشهری ها مشتری ثابت هستند. حاجی می گوید:  »اینجا زیستگاه اصلی پیاز گل نرگس است. یکی از خصوصیات نرگس بهبهان این است که بوی خیلی خوبی دارد. ماندگاری اش هم زیاد است؛ یعنی اگر از زمان چیده شدن در جای خنک گذاشته شود تا 20 روز سرحال و شاداب می ماند.» البته به شرطی که خریداران به این توصیه های آقای تجلی که عمرش را برای کشت و پرورش نرگس گذاشته گوش بدهند:  «اگر می خواهید گل تان عمر بیشتری داشته باشد، آن را در ارتفاع بالا قرار ندهید.

نزدیک بخاری و در جای گرم نگذارید. نرگس گل نوروز و بهار و زمستان است و با گرمی هوا بیگانه.»

کجا بمانیم؟

روستای سالار آباد اقامتگاه بوم گردی مشخصی ندارد. اگر خوش شانس باشید خانه روستاییان خونگرم می تواند منزلگاه تان باشد. با این حال، هتل  های : خوزستان، نور، استقلال و پیروز در بهبهان می  توانند گزینه  های مناسبی برای شب مانی باشند.

مقام اول جشنواره گل هلند

نرگس سند افتخار بهبهانی هاست. نرگس  هایی که 22 سال  پیش در جشنواره گل هلند مقام اول را کسب کردند و همین یک ماه پیش به ثبت ملی رسیده و یکی از آثار طبیعی استان خوزستان در سازمان گردشگری و میراث فرهنگی شده اند. اما برای هلندی  ها نرگس بهبهان، گلی است فراموش نشدنی. شاید برای همین است که اسم یکی از خیابان  های شان را به یاد نرگس بهبهان «بهبهان» گذاشته اند و اگر از کسی در آنجا داستان این اسم را بپرسید از گل زیبایی می گوید که از نظر رنگ، بود و عمر و ماندگاری منحصر به فرد است. البته پای صحبت قدیمی ترهای سالارآباد بنشینید، می شنوید که هلندی ها در دهه 40 با مراجعه به نرگس زارهای بهبهان، تعدادی از پیازهای گل نرگس را برای تکثیر و پرورش در هلند برده اند تا نرگس بهبهان یکی از ده ها نوع نرگسی باشد که در این کشور پر از گل می روید.

قدمت چند هزار ساله

می گویند قدمت نرگس بهبهان به سال ها پیش از میلاد مسیح بر می گردد. گواه این ادعا پیدا شدن تعدادی دکمه طلا به شکل گل نرگس بین اشیای به دست آمده از مقبره «کیدین هوتران» پادشان دوران عیلامی نو است که در حدود قرن هفتم پیش از میلاد بر این منطقه حکومت می کرد. اطلاعات دقیق تر را در این مورد از زبان سید جمال موسویان؛ رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری بهبهان بشنوید: «نرگس زار طبیعی شهرستان بهبهان در گذشته سطحی بالغ بر 700 هکتار در شمال و شمال غرب شهرستان بهبهان را شامل می شد که در حال حاضر وسعت آن به 20 هکتار رسیده است. این منطقه در اختیار منابع طبیعی و آبخیزداری بهبهان و مالکیت آن به نام دولت جمهوری اسلامی ایران به نمایندگی سازمان جنگل ها و مراتع و آبخیزداری کشور است. به جز این حدود100 هکتار هم از طریق بخش خصوصی به کشت گل نرگس اختصاص یافته است. به گفته موسویان آمار تولید شاخه گل در هر نرگس زار به طور متوسط حدود 3 میلیون و 200 هزار شاخه است که بسته به شرایط و تقاضای بازار و زمان گل دهی قیمت آن تغییر می کند: «مزرعه گل نرگس در طول دوره یک ساله بهره برداری برای 4 نفر به صورت دائم و طی دوره 60 روزه بهره برداری،  روزانه برای 27 نفر و شبانه برای 8 نفر ایجاد اشتغال می کند. این گل ها در بسته های 50 تا 100 تایی در کارتن های مخصوص چیده و به ترتیب به بازار گل تهران،  اهواز، اصفهان، تبریز فرستاده می شوند.» به جز ایرانی  ها نرگس بهبهان خریداران خارجی هم دارد. موسویان در این خصوص می گوید: «خیلی وقت ها گل نرگس به صورت سوغات به کشورهای حوزه خلیج فارس، عراق، سوریه و کشورهای جمهوری سابق شوروی ارسال می شود.»

نرگس های بهبهان انواع مختلفی دارند و هر کدام با توجه به ویژگی های شان قسمتی از بازار خرید و فروش این گل را از آن خود کرده اند. 

نرگس معمولی یا شهلا: حدود 75 درصد از عرصه نرگس زار بهبهان را به خودش اختصاص داده و ماندگاری بیشتر و بازار مصرف بهتری دارد.

نرگس پرپر (شصت پر): حدود20 درصد از عرصه را به خود اختصاص داده و بیش از یک ردیف گلبرگ دارد و مرغوبیت اش از نرگس شهلا کمتر است.

نرگس مسکین یا مشکین: گلبرگ ها و کاسبرگ هایش کوچکتر از نرگس معمولی است، اما عطر بیشتری دارد. در عین حال ماندگاری اش کمتر است و حدود 10 درصد از عرصه را به خود اختصاص داده.

          چشم نرگس

در چکامه های شاعران فارسی زبان، به گل نرگس به کرات اشاره شده،  به خصوص به چشم نرگس که کنایه از چشم مست و خمار آلود معشوق است. برای نمونه کلمه نرگس 44 بار در دیوان حافظ آمده است. همچنین در فرهنگ ایرانی – اسلامی گل نرگس اشاره به امام زمان (عج) دارد. سید علمدار ابوطالبی؛ یکی از شاعران معاصر درباره گل نرگس سروده های زیادی دارد، از جمله:

«الهی بی گل نرگس جهان هیچ                       تمام عالم کون و مکان هیچ

به باغ قصه  ها گر جا نمی داشت                    تو گویی بود کل داستان هیچ»