مروری بر ۵ کتاب مصور محبوب تاریخ، مصورهای موفق

کلاب دانستنیها

– هرچند که پدیده کتاب های مصور به مفهوم و معنی مدرنش در ایالات متحده آمریکا شهرت و محبوبیت عمومی یافتند اما حالا این پدیده در بسیاری از کشورهای جهان مقبولیت یافته و برای هوادارانی از ملیت های مختلف و خوانندگانی به زبان های متنوع تولید می شود. نباید فراموش کرد که محبوبیت کتاب های مصور به زبان ارتباط مستقیم دارد. با این حال سنت کتاب های مصور اروپایی و به خصوص ژاپنی در طول دهه های اخیر کم و بیش با نمونه های انگلیسی از جنبه مقبولیت و محبوبیت رقابت می کنند. پس برای بررسی محبوب ترین یا پرفروش ترین مجموعه کتاب های مصور جهان باید به سه قاره سر بزنیم. از طرف دیگر نباید فراموش کرد که پدیده کتاب مصور در طول دهه های گذشته با گسترش امکانات نشر و ترجمه رشد یافته و حالا نمونه های مختلف از فرهنگ ها و کشورهای مختلف به دست خوانندگان و علاقه مندان در سراسر دنیا می رسد، حقیقتی که شاید ۳۰ سال قبل به ابعاد کنونی قابل تصور نبود. در اینجا به شکلی اجمالی به ۵ کتاب مصور محبوب و موفق نگاهی کرده ایم. همه این کتاب ها در سطح بین‌المللی از مقبولیت و شهرت فراوان برخور دارند؟ حقیقتی که می توان در بررسی تعداد نسخه های فروخته شده‌شان دید. در این میان نباید فراموش کرد که مجله بسیار موفق ژاپنی شوند تاکنون با فروش ۱۴ میلیارد و ۶۰۰ میلیون نسخه تا چه اندازه محبوب و تأثیر گذارند. همچنین مجموعه کتاب های مصوری که با عنوان میکی ماوس منتشر شدند هم تاکنون بیش از یک میلیارد نسخه فروخته اند.

اسپایدرمن (شرکت مارول)

این روزها احتمالاً کمتر کسی است که اسپایدرمن را نشناسد؛ این شخصیت تاکنون موفق ترین و پرفروش ترین مخلوق شرکت مارول بوده که نخستین بار به سال ۱۹۶۳ از سوی استن لی و استیو دیتکو خلق شد و در طول یک دهه گذشته با کمک مجموعه فیلم هایی که بر اساس داستان هایش ساخته شده به محبوبیت و مقبولیت جهانی رسیده است. اسپایدرمن حکایت پسری جوان به نام «پیتر پارکر» است، یک نوجوان خیلی معمولی و دست‌ و پا چلفتی که به شکل اتفاقی از یک عنکبوت گزیده می شود و به خاطر همین اتفاق قدرتی فرانسانی پیدا می‌کند. او نیز به مانند بیشتر ابر قهرمان ها دو شخصیت متضاد دارد که یکی از آن ها یعنی همان پیتر پارکر ضعیف و ناتوان و دیگری یعنی اسپایدرمن قدرتمند و پردل و جرئت است. نخستین اقتباس از اسپایدرمن در سال ۱۹۶۷ بود که یک مجموعه انیمیشین تلویزیونی بر اساس این شخصیت ساخته شد و سه سال به روی آنتن رفت اما محبوبیت اسپایدرمن از سال ۲۰۰۲ آغاز شد، زمانی که فیلمی بر اساس این شخصیت و با کارگردانی «سم ریمی» به نمایش درآمد، از آن تاریخ به بعد فیلم ها، مجموعه های تلویزیونی و بازی های کامپیوتری متعددی بر اساس این شخصیت ساخته شدند. تاکنون 779/12 شماره از داستان های اسپایدرمن چاپ شده و ۳۷۸ میلیون نسخه فروش داشته است.

سوپرمن (دیسی کمیکس)

شخصیت محبوب جری سیگال و جو شاستر، یعنی همان سوپرمن مشهور نخستین بار در سال ۱۹۳۸ خلق شد. «از مجموعه داستان های سوپرمن»، ابرقهرمانی که از سیاره کریپتون به زمین آمد تاکنون 568/14 شماره منتشر شده برآورد شده که تاکنون ۶۰۰ میلیون نسخه از این 568/14  شماره به فروش رفته است. بی دلیل نیست که شماره های جدیدی از داستان های این ابرقهرمان همچنان در حال انتشار است سوپرمن فرزند یکی از رهبران سیاره تخیلی کریپتون بود. با انفجار سياره، پدرش او را از طریق یک کپسول به زمین می فرستد، جایی که او قدرت های عجیب و غریبش را نشان می دهد. با این حال او مانند هر ابرقهرمانی یک نقطه ضعف دارد و آن هم تشعشات سنگ های کریبونیت است که از سیاره اش آمده­ اند، سوپرمن مانند بیشتر ابرقهرمان ‌ها دو شخصیت متضاد دارد، کلارک کنت دست و پا چلفتی که کاملاً در نقطه مقابل قدرت و توانایی سوپرمن است. شخصیت سوپرمن تاکنون در فیلم ها و مجموعه های تلویزیونی متعددی حضور داشته؛ نخستین بار یک مجموعه تلویزیونی بر اساس ماجراهای این ابرقهرمان به سال ۱۹۴۸ در ۱۵ قسمت ساخته شد، تاکنون لااقل هشت فیلم بر اساس شخصیت سوپرمن ساخته شده که دو نسخه شان هندی است. کریستوفر ريو، مشهورترین بازیگری بود که درسِ فیلم در نقش این ابرقهرمان ظاهر شد. با این حال ایفای نقش سوپرمن برای او بدیمن بود. او سال ها بعد بر اثر سقوط از پشت اسب به عارضه نخاعی مواجه شد و در نهایت در پنجاه و دو سالگی و به سال ۲۰۰۴ درگذشت.

استریکس (انتشارات دارژو) موفق ترین مجموعه ی مصور فرانسوی – بلژیکی از سنت پر سابقه کتاب مصور فرانسه زبان که به باند دسينه (نوآر مصور) معروف است. این شخصیت معروف را رنه گوسینی، آلبر اودرزووژان -ایوفری به سال ۱۹۵۹ خلق کردند که تا همین امروز هم همچنان محبوبیت و مقبولیت جهانی را حفظ کرده. این مجموعه داستان آستریکس، شخصیتی اهل گل (قوم کهن ساکن فرانسه ) است که در دوران سيطره امپراتوری روم بر اروپا دهکده کوچک شان را حفظ کرده و به کمک معجون جادویی ژتافیکس که جادوگر ده است نیروی فراوانی پیدا می کند و می تواند به همراه ابلیکس، رفیق همراه همیشگی اش رومی ها را شکست دهد. آستریکس از معدود مجموعه کتاب های مصوری است که به فارسی هم ترجمه و منتشر شده است، هر چند محبوبیت و موفقیت ماجراهای تن‌تن را در بین فارسی زبان ها کسب نکرد. نخستین بار به سال ۱۹۶۷ فیلمی بر اساس این شخصیت ساخته شد و به نمایش درآمد، تاکنون بیش از 10 فيلم بر اساس داستان های این شخصیت که بین فرانسه زبان ها محبوب است، ساخته شده که آخرین فیلم در سال ۲۰۱۸ به نمایش درآمد. «ژراردوپاردیو» هنرپیشه مشهور فرانسوی هم در چند نسخه آن بازی کرده است.

از مجموعه حکایت های آستریکس تاکنون ۴۱ عنوان کتاب مصور منتشر شده است و هواداران ۳۷۰ میلیون نسخه از این کتاب ها را خریده اند.

صنعت کتاب های مصور فقط وامدار این چند مجموعه نیست، بلکه نمونه های موفق و مشهور همه ساله خلق شده و با  اقبال جهانی مواجه می شوند.

به عنوان مثال مجموعه «مانگای تخم اژدها» (ژاپن) با فروش ۳۶۱ میلیون نسخه و دو مجموعه «پینات (ماجراهای استویی)» (آمریکا) و «لوک خوش‌شانس» (فرانسه) هم با فروش ۳۰۰ میلیون نسخه در رتبه‌های بعدی قرار می گیرند که نشان از موفقیت و محبوبیت این صنعت در سه سنت آمریکایی، ژاپنی و فرانسوی است، چند مجموعه ای که در ایران هم محبوبیت دارند، مثل «ماجراهای تن‌تن» و «گارفیلد» هم از مجموعه های موفق به – حساب می آیند که تاکنون ۲۰۰ میلیون نسخه از مجموعه تن‌تن و ۱۳۵ میلیون نسخه از مجموعه «گارفیلد» به فروش رسیده است.

وان پیس (هفته نامه شونن جامپ)

بالاخره پای جادوی ژاپنی ها هم وسط آمد؛ مجموعه «وان­پیس» یکی از محبوب ترین و موفق ترین مانگاهای ژاپنی است که از سال ۱۹۹۷ تاکنون چاپ می شود، کتاب های مصور ژاپنی که از میانه قرن گذشته ظاهر شدند در طول چند دهه گذشته هواداران پر شمار و فراوانی در سطح جهان پیدا کرده اند ولی وان پیس در میان آن ها یک نمونه استثنایی از حیث موفقیت محسوب می شود. داستان مجموعه وان پیس درباره یک پسر جوان به نام «مانکی­دی لوفی» است که از کودکی شیفته و واله یک دزد دریایی به نام «شانكس» ریش قرمز بوده و حالا به پیروی از او سفری را از دریای آبی شرقی آغاز کرده تا گنج ارزشمند وان پیس را پیدا کند.

وان پیس مانند بسیاری دیگر از کتاب های مصور، دنیایی تخیلی دارد که محبوب هواداران و علاقه مندان است. تاکنون ۹۱ قسمت از داستان های وان پیس از سوی مجله «شونن جامپ» که مجله موفق مانگاهای ژاپنی است به چاپ رسیده که هواداران ۴۴۰ میلیون نسخه از آن را خریده اند. با این حال وان پیس سومین مانگای موفق این مجله محسوب می شود اما به واسطه انتشار بیست ساله اش تعداد نسخه های بیشتری فروخته است.

 مجموعه وان پیس موضوع یک مجموعه انیمه ژاپنی هم شده؛ از این مجموعه تاکنون ۱۵ فصل ساخته شده و در قالب ۸۰۰ قسمت پخش شده است.

بتمن (دیسی کمیکس)

دومین مجموعه محبوب فهرست هم از آن شرکت دی­سی کمیکس است مجموعه داستان های یکی از مشهورترین ابر قهرمان های تاریخ؛ «بتمن» نخستین شماره از مجموعه داستان های بتمن» به سال ۱۹۳۹ از سوی باب گین و بیل فینگر منتشر شد که موفقیت آن منجر به تداوم مجموعه تا امروز شده است، بتمن که برخلاف سوپرمن یک انسان بود اصالتاً مردی ثروتمند از یک خانواده سرشناس در شهر تخیلی گاتهام است. با این حال چند تبهکار در کودکی خانواده اش را به قتل می رسانند و این رخداد سرآغاز داستان بروس وین و تبديل او به بتمن است؛ مردی که مبارزه با مجرمان و تبهکاران را وظیفه خود می داند، تاکنون 461/16 شماره از «مجموعه داستان های بتمن» منتشر شده و ۴۶۰ میلیون نسخه از این 461/16 شماره هم به فروش رفته اند. شخصیت بتمن نخستین بار به سال ۱۹۴۳ در قالب یک مجموعه تلویزیونی اقتباس شد. بتمن یکی از محبوب ترین شخصیت ها برای فیلم سازان بوده است و تاکنون کارگردانان شناخته شده­ ای به سراغ اقتباس از داستان های او رفته و ستارگان محبوبی در نقشش ظاهر شده اند. شاید جالب ترین اقتباس از داستان ها و شخصیت بتمن را اندی وارهول به سال ۱۹۶۴ و با ساخت فیلم «بتمن دراکولا» انجام داده باشد، اما بتمن چرا محبوب فیلم سازانی چون تیم برتون و کریستوفر نولان است؟ شاید چون او برخلاف دیگر ابرقهرمانان نه به واسطه یک جهش ژنتیکی یا اتفاق که به کمک پول و تلاش به قدرت و نیروی فراوانش دست یافته است.

نویسنده : حافظ روحانی / منبع : مجله دانستنیها