مراسم نوروز صیاد در روستای سلخ

بازدید از مراسم نوروز صیاد در روستای سلخ

رسم کهن

یک روز را به دریا استراحت می دهند؛ آنها که نسل در نسل از پدران خود دریانوردی را آموخته اند. این را هم یاد گرفته اند که باید به دریا احترام بگذارند، مردان صیاد روستای سلخ » جزیره قشم هر سال در اواخر تیرماه، در جزیره می مانند و برای صید به دریا نمی روند. این روز را «نوروز صیاد » نامیده اند که اهالی سلخ تمام این روز را به جشن و برگزاری آداب و رسوم خاص این روز می پردازند. این مراسم، همراه پرونده «دانش لنج سازی و لنچ رانی ایرانیان در خلیج فارس» که با پژوهش و تدوین گروه تحریریه «سرزمین من» جمع آوری شد، به ثبت جهانی رسید.

نکته

جشن نوروز صیاد معمولا ۲۹ تیرماه  برگزار می شود اما در سالهایی تاریخ آن یکی دو روز تغییر کرده است، برای دانستن زمان آن، با میراث فرهنگی هرمزگان تماس بگیرید

چه می بینیم؟ آداب یک جشن

Ø     گلک مالی و لوین خوانی: صبح روز مراسم، مردم روستا گل سرخ رنگی که با خاک جزیره هرمز درست می کنند یا همان «گلک» را بر پیشانی حیوانات خود می مالند تا طبق باورهای قدیمی دام هایشان را از بیماری در امان نگه دارند. گلکمالی با «لوبن خوانی که به نوعی نوروزخوانی سخی هاست به وسیله یکی از اهالی پیر روستا انجام می شود .

Ø     آب تنی با پایان لوبن خوانی، مرحله آب تنی شروع می شود. به باور سلخیها، همه آب های معدنی دنیا سرانجام به دریا می ریزند، برای همین باید تن به آب زد تا بیماری از بدن دور شود .

Ø      ساز و آواز: حالا وقت اصل مراسم است؛ گرچه سلخی ها، ظهره ساحل را به سوی خانه ترک کرده اند اما زهر آفتاب که گرفته شد، دوباره به ساحل برمی گردند. پیرمردانی با چوب خیزران در دست، به همراه چند طبل نواز شروع به اجرای نمایش موسیقایی «رزیف» می کنند که اولین آداب نمایشی این مراسم است.

Ø     شوشی ها: آواز و موسیقی ادامه دارد که ناگهان، دو سیاهپوش با کلاهی از شاخه های خرمابه جمعیت نزدیک می شوند؛ بخش تازهای از مراسم شروع شده است. این ها شوشی اند، مثلا از پشت کوه آمده اند و سروصدای جشن بیدارشان کرده، نمایش «شوشی ها» را فقط در جنوب ایران می توان دید. آن ها با دو شاخه برگ نخل، مردم را می زنند و می کوشند بساط شادی را جمع کنند. یکی از پیرمردهای اهل سلخ، گهگاه در گوش بازیگران چیزی زمزمه می کند و به ظاهر آنها را آرام و از زدن منع می کند. آرام کردن شوشی ها، یکی از بخش های لازم این نمایش است که معمولا توسط یکی از بزرگان مراسم انجام می شود. شتری کوچک با ساربان و یک مرغ دریایی، از نقش های بعدی این مراسم هستند

پایان مراسم: با تاریکی هوا، مراسم نوروز صیاد به سر می رسد و جمعیت، ساحل را به سمت روستا ترک می کند. چند ساعت بعد دید و بازدیدها شروع می شود.

هرمزگان/ قشم/سلخ/جشن نوروزی صیاد

چطور برسیم؟

 تا قشم: راحت ترین راه برای رسیدن به قشم، هواپیماست از اسکله های حقانی یا باهنر بندرعباس می توانید با اتوبوس دریایی به قشم برسید، اگر هم خودروی شخصی دارید، به اسکله بندر پل در غرب بندرعباس بروید و از آن جا همراه خودروی خود به قشم بروید.

تا سلخ: روستای سلخ در بخش شهاب » جزیره قرار دارد و فاصله اش تا شهر قشم ۸۶ کیلومتر است. اگر با هواپیما به قشم رسیده اید، از فرودگاه تاسلخ را می توانید با تاکسی بروید

جشن آرامش دریا

نویسنده: ایمان مهدی زاده / عکس: امید صالحی