مراکز خرید هوشمند دنیای کسب و کار را دگرگون می کنند

کلاب اقتصاد

مراکز خرید هوشمند چگونه کسب و کارها را متحول می کنند؟

مراکز خرید هوشمند می توانند پایانی برای عمر «مال» ها باشند. خرده فروشان می توانند در مراکز خرید هوشمند جایگاه خود را پیدا کنند. مراکز خرید هوشمند خرده فروشان را نابود نمی کند بلکه خرده فروشان باید با پیوستن به این مراکز خود را احیا کنند.

فرانسیسکو مارتین، استاد دانشگاه گرانادا در گفت و گو با همشهری اقتصاد:

مراکز خرید هوشمند دنیای کسب و کار را دگرگون می کنند

 وقتی یک کارمند بر اساس هوش هیجانی امتیاز می گیرد، یک مشتری هم با هوش عاطفی سنجیده می شود

در روزگاری که «مال» سازی تمامی شهرهای بزرگ جهان را فرا گرفته است، در دنیا مراکز خریدی راه اندازی شده است که از آن به عنوان مراکز خرید هوشمند یاد می شود. فرانسیسکو مارتین (Francisco Martin)، استاد دانشگاه گرانادا (Granada) در گفت و گو با همشهری اقتصاد مراکز خرید هوشمند را نمادی از انقلاب صنعتی چهارم خوانده است و آن ها را پایه و اساس اصلی فروش در دنیا می داند، مشروح گفت و گو با او را در ادامه بخوانید.

مراکز خرید هوشمند چگونه کار می کنند؟

نباید تصویر خارق العاده ای از این مراکز داشته باشید. مراکز خرید هوشمند را می توان به ادغام آجر و کلیک تشبیه کرد. این فروشگاه ها که گفته می شود تا سال ۲۰۲۹ در جهان به صورت گسترده فعالیت خواهند کرد، نوعی تبادل و خرید بدون پول را ممکن می سازند. به این صورت که سیستم های اتوماتیک و هوشمند مراکز تجاری باعث می شود که افراد بدون تعامل فیزیکی تنها با یک بررسی کوچک خرید خود را انجام دهند. تصاویر اجناس به صورت اسکن شده از پشت ویترین عبور داده می شود و مشتری کالای موردنظر خود را انتخاب می کند. شناسایی مشتری اجناس خاص، از طریق چیپ های موجود در کارت اعتباری با پیش پرداختی که توسط ماشین های هوشمند و در خارج از فروشگاه انجام شده است، میسر می شود، سپس معامله ی اجناس از طریق اینترنت صورت می گیرد. این سیستم خرید موجب صرفه جویی در وقت، امنیت بیشتر در خرید و عدم نیاز به کارمند فروش و در نتیجه، کاهش هزینه برای صاحب فروشگاه هم می شود. علاوه بر اینها، خریداران می توانند از فضای واقعی فروشگاه نیز برای انتخاب کالا استفاده کنند. لیستی از کالاها که روی تلفن همراه نمایش داده می شود، می تواند مشتری را به سمت راهرو و قفسه ی کالای موردنظر راهنمایی کند. کاربران این تکنولوژی می توانند از فناوری نمایش راهنما روی عینک های مخصوص نیز استفاده کنند.

استفاده از این روش ها برای نیروی کار تهدید نیست و در عین حال چه فرصت هایی را به وجود می آورد؟

وقتی از انقلاب صنعتی چهارم صحبت می شود نباید فقط به موضوع بیکاری توجه کرد. بدون شک این تغییرات فرصت های بسیاری را به وجود می آورد. می توان از فناوری های جدید برای مدیریت کسب و کار استفاده کرد. آنچه برای یک کسب و کار خطرات بزرگی را به وجود می آورد، سوءمدیریت هاست و حال می توان به کمک فناوری های جدید مدیریت کسب و کار را منسجم کرد. این فروشگاه ها می توانند به منبع بزرگی از اطلاعات مشتریان تبدیل شوند. این مراکز می توانند یک راه جدید برای ارتباط با بازدید کنندگان و افزایش تعامل و ارائه ی خدمات اضافی برای افزایش تجربه در مرکز خرید باشند؛ اما همان طور که گفته شد نباید این تغییرات را بدون تهدیدهاهم دید. یکی از این تهدیدها مشکلاتی است که برای خرده فروشان به وجود می آید. خرده فروشان نمی توانند در این سیستم هوشمند فعالیت کنند و به نسبت بازار خود را از دست می دهند. خرده فروشان ملزم به هوشمند شدن هستند در غیر این صورت از بازار به راحتی حذف می شوند. راه بازگشت به اصول اولیه وجود ندارد. اصول اولیه همیشه با تجربیات فیزیکی همراه است اما در شرایط جدید تجربیات فیزیکی از بین می رود و آنچه وجود دارد، داده هایی است که از طریق شبکه های اینترنتی به دست آمده است.

این داده ها چگونه به دست می آید؟ آیا منظور از ش بکه های اینترنتی همان فضای مجازی و شبکه های اجتماعی است؟

اطلاعات و داده ها از طریق تمامی مواردی که اشاره شد به دست می آید اما در مراکز خرید هوشمند، مهم ترین منبع اطلاعات همان خود مرکز است. به این صورت که پلت فرم وب که در آن مستأجران (مالکان مجازی مغازه ها) وجود دارند، حجم فروش خود را برای صدور صورت حساب اجاره، حسابرسی فروش و … اعلام می کند و با استفاده از این داده ها، اطلاعات بسیاری جمع آوری می شود که می توان این اطلاعات را برای مقایسه و بررسی وضعیت بازار مورد استفاده قرار داد.

نتیجه این اطلاعات چه می شود؟

اطلاعات به دست آمده میزان انعطاف پذیری کسب و کار، نوع مدیریت کسب و کار، حمایت از مرکز خرید، نوع عملیات در تصمیمات روزانه، سلیقه و نوع مشتریان و … را نشان می دهد. این اطلاعات که روی وب پورت مرکز خرید قرار می گیرد، می تواند داده های ارزشمندی برای تحلیل روش ها باشد.

مهمترین منابع اطلاعات

در مراکز خرید هوشمنده مهم ترین منبع اطلاعات همان خود مرکز است. به این صورت که پلت فرم وب که در آن مستأجران (مالكان مجازی مغازه ها) وجود دارند، حجم فروش خود را برای صدور صورت حساب اجاره، حسابرسی فروش و اعلام می کنند و با استفاده از این داده ها، اطلاعات بسیاری جمع آوری می شود.

 

پس از تحلیل روش ها چه تغییراتی بر نوع فعالیت مرکز خرید انجام می شود؟

تحلیل روش ها علاوه بر این که نوع مدیریت افراد را به چالش می کشد و آن را بررسی می کند، می تواند این مسئله را به صاحبان مرکز خرید نشان بدهد که از تعداد بازدید کنندگان یک فروشگاه و یا از نوع خرید آنها به هوش عاطفی مشتریان دست پیدا کند. یافتن هوش عاطفی می تواند صاحبان فروشگاه را به این سمت ببرد که محصولات را بر اساس نیاز و هوش عاطفی مشتریان مهیا کنند. در دنیای امروز دیگر بازاریابی دهان به دهان یا تحقیقات بازار از طریق پرسش نامه ها معنایی ندارد. باید بر اساس داده های مهم تحلیل کرد. وقتی یک کارمند بر اساس هوش هیجانی امتیاز می گیرد، یک مشتری هم با هوش عاطفی سنجیده می شود. مزیت انقلاب صنعتی چهارم همان تغییر روش های از تولید تا فروش است.

تحلیل روش ها برای مرکز خرید چه مزیت ها و معایبی دارد؟

همیشه تحلیل و بررسی می تواند نتیجه ی مثبت داشته باشد، چون کم و کاستی ها در این تحلیل ها نمایان می شود. هر مرکز خریدی یک طرح است که با نوآوری در آن و تحلیل و بررسی روش های به کار گرفته شده می توان به بهبود طرح کمک کرد. همچنین در مراکز خرید هوشمند، مستأجران مجازی صاحبان فروشگاه های مجازی هستند و می توان به راحتی فروش متقابل بین مستأجران را بررسی و نسبت به جذب یا دفع آنها اقدام کرد. همچنین این داده می تواند ابزاری برای مشاوره و مذاکره با مستأجران مجازی مرکز خرید باشد. تحلیل داده یک فرصت تکنولوژیک است که قدرت نفوذ در بازارها را بیشتر می کند. مراکز خرید هوشمند هم به نوعی ادغام فیزیکی و دیجیتال تجربه هستند.

به نظر شما مراکز خرید هوشمند چقدر مطابق فرآیندهای انقلاب صنعتی چهارم هستند؟

این مراکز را می توان مصداق تغییرات در انقلاب صنعتی چهارم خواند. وقتی صحبت از انقلاب صنعتی است باید روش های فروش، بازاریابی، برندسازی و… را هم تغییر داد. بسیاری تصور می کنند انقلاب صنعتی چهارم فقط روش های تولید را تغییر می دهد، در حالی که روش های فروش مهم ترین تغییرات را در انقلاب صنعتی چهارم به خود می بینند. ببینید اپلیکیشن های جدید تا چه میزان روش های فروش و بازاریابی را تغییر داده اند. وقتی صحبت از کسب و کارهای موج چهارمی می شود، استارت آپ ها به عنوان پیشروهای این بخش معرفی می شوند، حال آن که بیشتر استارت آپ ها تلاش می کنند روش های تازه ای برای فروش حتی به صورت یک محصول ویژه ارائه کنند.

در صحبت های خود به تأثیر مراکز خرید هوشمند بر کسب و کار خرده فروشی اشاره داشتید. آیا این مراکز خرده فروشی را نابود می کند یا خرده فروشی با فناوری های پیشرفته و جدید می تواند به زندگی بازگردد؟

آنچه می بینیم سرعت رشد «مال» ها در کشورهای مختلف مانند ایران و حتی چین است، در حالی که مراکز خرید هوشمند می توانند پایانی برای عمر مالها باشند. خرده فروشان می توانند در مراکز خرید هوشمند جایگاه خود را پیدا کنند. مراکز خرید هوشمند خرده فروشان را نابود نمی کند بلکه خرده فروشان باید با پیوستن به این مراکز، خود را احیا کنند. انقلاب صنعتی چهارم به ما اصلاح روش ها را می آموزد. در دهه ی گذشته، فضای خرده فروشی در کشورهای مختلف بسیار گسترده بود اما با رشد اقتصادی کشورها و تغییراتی که دنیای مدرن به وجود آورده است، رشد فروش به تدریج آغاز شد و خریداران نیز هزینه ی خود را پایین آوردند. در این شرایط عده ای از خرده فروشان با گسترش روش های نوین از بین رفتند و عده ای باقی ماندند که تمرکز خود را از گسترش به عقلانیت تغییر دادند.

یافتن هوش عاطفی می تواند صاحبان فروشگاه را به این سمت ببرد که محصولات را بر اساس نیاز و هوش عاطفی مشتریان مهیا کنند. در دنیای امروز دیگر بازاریابی دهان به دهان یا تحقیقات بازار از طریق پرسش نامه ها معنایی ندارد.

منبع : مجله اقتصاد